Rượu vang Pháp: Bordeaux, Burgundy, Champagne cho người mới

Rượu vang Pháp có gì đặc biệt, vì sao khó chọn với người mới?

Rượu vang Pháp khó chọn với người mới chủ yếu vì hệ thống tên gọi phức tạp, nhãn chai thường ghi tên vùng sản xuất như Bordeaux hay Bourgogne thay vì ghi thẳng tên giống nho như Cabernet Sauvignon hay Pinot Noir, khác hẳn cách dán nhãn đơn giản của rượu vang Mỹ hay Úc.

Nước Pháp có hệ thống phân hạng AOC, viết tắt của Appellation d'Origine Contrôlée, quy định chặt chẽ vùng trồng, giống nho và kỹ thuật sản xuất cho từng loại rượu được phép mang tên vùng đó.

Tin vui cho người mới là không cần hiểu hết hệ thống phức tạp này mới thưởng thức được rượu vang Pháp. Chỉ cần nắm đặc điểm cơ bản của ba vùng kinh điển nhất, Bordeaux, Burgundy và Champagne, là đã đủ tự tin gọi rượu tại nhà hàng hoặc chọn mua một chai làm quà mà không sợ chọn sai hoàn toàn.

Chai rượu vang Pháp cùng ly rượu trên bàn gỗ

Vùng Bordeaux có gì nổi bật, nên biết gì trước khi chọn?

Bordeaux là vùng rượu vang lớn nhất nước Pháp, nằm ở tây nam đất nước quanh cửa sông Gironde, chuyên sản xuất vang đỏ pha trộn từ nhiều giống nho, chủ yếu là Cabernet Sauvignon và Merlot. Khác với nhiều vùng chỉ dùng một giống nho, rượu Bordeaux thường là hỗn hợp nhiều giống theo tỷ lệ riêng của từng nhà làm rượu.

Bờ trái và bờ phải sông Gironde

Vùng bờ trái, gồm các khu nổi tiếng như Médoc và Graves, thiên về Cabernet Sauvignon nên rượu có vị chát mạnh, cần thời gian ủ lâu mới đạt độ ngon nhất, phù hợp người thích rượu đậm và có kinh nghiệm. Vùng bờ phải, gồm Saint Émilion và Pomerol, thiên về Merlot nên rượu mềm mại hơn, uống ngon sớm hơn mà không cần chờ nhiều năm, dễ tiếp cận hơn với người mới bắt đầu.

Bordeaux còn nổi tiếng với bảng xếp hạng năm 1855, hệ thống phân hạng các lâu đài rượu vang danh giá nhất vùng Médoc từ hạng nhất đến hạng năm, vẫn được tham chiếu đến ngày nay dù đã qua 170 năm. Giá rượu Bordeaux dao động rất rộng, từ khoảng 10 đến 15 euro cho chai phổ thông đến hàng nghìn euro cho các lâu đài hạng nhất.

Vườn nho vùng Bordeaux nhìn từ trên cao

Vùng Burgundy khác gì Bordeaux, vì sao đắt hơn?

Burgundy, tiếng Pháp gọi là Bourgogne, khác biệt căn bản với Bordeaux ở chỗ mỗi loại rượu chỉ dùng một giống nho duy nhất, vang đỏ hoàn toàn từ Pinot Noir và vang trắng hoàn toàn từ Chardonnay, thay vì pha trộn nhiều giống như Bordeaux.

Burgundy có hệ thống phân hạng theo từng thửa đất cụ thể, từ cấp vùng, cấp làng, đến Premier Cru và cao nhất là Grand Cru, trong đó nhiều thửa đất Grand Cru chỉ rộng vài hecta nhưng có hàng chục chủ sở hữu khác nhau cùng canh tác.

Chính sự manh mún này cộng với sản lượng thấp khiến rượu Burgundy chất lượng cao thường có giá đắt hơn hẳn Bordeaux cùng phân khúc, một chai Grand Cru có thể lên đến vài trăm euro trở lên. Với người mới, nên bắt đầu bằng rượu Burgundy cấp vùng hoặc cấp làng, giá khoảng 20 đến 35 euro, để làm quen hương vị trước khi thử các cấp cao hơn.

Những thửa vườn nho nhỏ đặc trưng vùng Burgundy

Champagne có gì đặc biệt, sao chỉ vùng này mới được gọi tên đó?

Champagne là tên gọi được bảo hộ pháp lý, chỉ rượu vang có ga sản xuất đúng trong vùng Champagne ở đông bắc nước Pháp, quanh hai thành phố Reims và Épernay, mới được phép mang tên này, còn lại chỉ được gọi chung là rượu vang sủi bọt hoặc vang nổ.

Champagne làm từ ba giống nho chính là Chardonnay, Pinot Noir và Pinot Meunier, lên men lần hai ngay trong chai để tạo bọt khí tự nhiên, khác với kỹ thuật lên men trong bồn lớn rẻ hơn thường dùng cho Prosecco của Ý. Loại phổ biến nhất là Brut, vị khô, trong khi Demi Sec có vị ngọt hơn phù hợp người mới chưa quen vị khô gắt.

Giá Champagne từ các thương hiệu lớn như Moët hay Veuve Clicquot thường bắt đầu từ khoảng 35 đến 45 euro một chai tại Pháp, thấp hơn đáng kể so với giá bán ở nhiều nước khác do không phải chịu thêm phí vận chuyển và thuế nhập khẩu.

Chai Champagne cùng ly rượu vang sủi bọt

Người mới nên chọn rượu vang Pháp thế nào cho dễ?

Cách chọn rượu vang Pháp dễ nhất cho người mới là xác định màu vang trước, sau đó mới quan tâm đến vùng, vì sở thích đỏ hay trắng ảnh hưởng đến trải nghiệm nhiều hơn việc chọn đúng vùng danh tiếng.

Về mức giá, khoảng 15 đến 25 euro thường là điểm cân bằng tốt nhất giữa chất lượng và túi tiền, vì rượu quá rẻ dễ gắt hoặc thiếu chiều sâu, còn rượu quá đắt đôi khi người mới chưa đủ kinh nghiệm để cảm nhận hết sự khác biệt so với mức giá thấp hơn.

Theo kinh nghiệm nhiều đoàn khách Hà Nội mà chúng tôi đã dẫn, phần lớn khách lần đầu thử rượu vang Pháp đều bất ngờ vì chai vừa túi tiền lại hợp khẩu vị hơn hẳn so với tưởng tượng ban đầu rằng phải chọn chai thật đắt mới ngon.

Một mẹo hữu ích khác là cứ mạnh dạn hỏi nhân viên phục vụ hoặc người bán "Bạn gợi ý loại nào cho món này" bằng tiếng Anh đơn giản, đây hoàn toàn là câu hỏi bình thường ở Pháp chứ không hề bị xem là thiếu hiểu biết.

Khách chọn rượu vang tại một cửa hàng ở Pháp

Khách Hà Nội mua rượu vang Pháp mang về cần lưu ý gì?

Khách Hà Nội mang rượu vang về Việt Nam được miễn thuế nhập khẩu trong định mức 2 lít cho rượu dưới 20 độ cồn, tương đương khoảng 2 chai rượu vang tiêu chuẩn dung tích 750ml, phần vượt định mức phải khai báo và chịu thuế theo quy định hải quan hiện hành.

Theo kinh nghiệm nhiều đoàn khách Hà Nội mà chúng tôi đã dẫn, khách nên mua rượu ngay tại siêu thị hoặc cửa hàng rượu ở Pháp thay vì tại sân bay để có giá tốt hơn, đồng thời gói kỹ trong hành lý ký gửi vì rượu vang không được mang theo dạng chất lỏng trong hành lý xách tay quá 100ml.

Nếu đi theo tour Tây Âu từ Hà Nội có ghé Bordeaux hoặc Burgundy, nhiều đoàn dành riêng thời gian tham quan hầm rượu và nếm thử trước khi quyết định mua, giúp khách chọn được chai ưng ý hơn là mua vội ở cửa hàng lưu niệm.

Để xem thêm gợi ý lịch trình và các điểm đến nổi bật khác tại châu Âu, khách có thể tham khảo tại Du Lịch Châu Âu Từ Hà Nội trước khi lên kế hoạch chi tiết cho chuyến đi.

Nếu đã sẵn sàng chốt lịch trình, có thể tìm hiểu thêm tại Tour Châu Âu Từ Hà Nội để được tư vấn cụ thể.

Xem thêm: Phô mai Pháp: Loại nổi tiếng và gợi ý hợp khẩu vị Việt

Khách đoàn Việt Nam tham quan hầm rượu vang tại Pháp